Twierdza Nysa - militarny gigant

Dlaczego warto przyjechać do Nysy?

Odwiedziny Nysy, zwanej Śląskim Rzymem, to także nie lada gratka dla miłośników fortyfikacji, bitew i huku armat! Ważnym elementem historii miasta są bowiem fortyfikacje, dla których okresem przełomowym było panowanie pruskiego króla Fryderyka II. Postanowił on uczynić z Nysy twierdzę, według koncepcji którego miała ona być „obozem warownym”. Wykorzystał w tym celu istniejące już umocnienia z XVI i XVII w. wybudowane według szkoły holenderskiej i nowowłoskiej (z tych czasów zachował się Bastion św. Jadwigi przy ul. Piastowskiej).

Rozbudową twierdzy kierował holenderski inżynier Corneliusa von Walrawe. Powstały nowe Forty Górne i reduty: Kardynalska i Kapucyńska. Zastosowane rozwiązania architektoniczne wyprzedzały o kilkadziesiąt lat myśl inżynierską. Nysa stała się jedną z najsilniejszych i najnowocześniejszych twierdz w ówczesnej Europie .

Choć minął już ponad wiek, odkąd nyska twierdza przestała pełnić funkcję militarną, jej fortyfikacje stanowią nadal dominantę krajobrazową Nysy. Zachęcają do penetracji, poznawania i zainteresowania się architekturą i konstrukcją. Na wędrówkę możecie wyruszyć sami, posiłkując się mapą i korzystając z otwartych do dyspozycji turystów dwóch tras turystyczno-dydaktycznych. łączą one odrestaurowane elementy twierdzy z pozostałą częścią miasta. Tablice i szczegółowe opisy pozwolą Wam poznać historię i szczegóły poszczególnych obiektów.

Pamiętajcie, aby nie pominąć Fortu Prusy, położonego na lewym brzegu Odry! Jest on jednym z najciekawszych pod względem architektonicznym fortów. Został wzniesiony na planie regularnej gwiazdy o pięciu ramionach!

Historia

W twierdzy nyskiej, przetrzymywany był wybitny polityk rewolucji francuskiej i twórca Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela, markiz de La Fayette, a w 1916 r. więziony był tu Charles de Gaulle.

Z ciekawostek warto wspomnieć, iż twierdza została tak zaprojektowana, że istniała możliwość zatopienia miasta w razie zajęcia go przez wroga! O jej militarnej sile świadczyć może również fakt, że zdobycie Nysy w 1807 r. zajęło wojskom Napoleona blisko 4 miesiące i było możliwe dopiero w momencie wyczerpania się zapasów żywności i amunicji u jej obrońców, a nie złej konstrukcji i nieprzystosowaniu do obrony.

Co można tam robić?

• Szukać śladów Napoleona i jego armii.
• Wędrować dwoma wyznaczonymi trasami turystyczno-dydaktycznymi:

  
  Trasa I: Fort Wodny – bulwar Nysy Kłodzkiej – wzdłuż Alei Roosvelta – Bastion św. Jadwigi.
  Trasa II – Bastion św. Jadwigi – Wieża Wrocławska - Barokowa Studnia – kościół św. Jakuba i Agnieszki – Renesansowy Dom Wagi Miejskiej - Fontanna Trytona – Plac Paderewskiego – Park Miejski – Aleja Duńczyków – Fort Wodny.

• Fotografować i poznawać tajniki architektury militarnej.

Czego nie wolno pominąć?

• Zachowanych zespołów fortecznych:
  Pozostałości XVIII-wiecznego obozu warownego, złożonego z Fortu Prusy z pasem wałów łącznikowych, Fortu Bombardierów i Redutami Kapucyńską i Jerozolimską wraz z obwałowaniami Jerozolimskimi wewnętrznymi.
• Obwałowań wysokich z częściowo zniszczonym Bastionem Grodkowskim, obwałowania Jerozolimskie zewnętrzne z Wysokim Radanem i Wysoką Baterią oraz Redutą Króliczą.
• Zespołów wysuniętych fortów (I, II, III) oraz Fortu nad Bielawką (Fortu Wodnego) i Fleszy Nowej.

  Obwałowań Powodziowych z Redutą Kardynalską.

• Obwałowań Kolejowych o nowopruskim zarysie bastionowym.

Imprezy i wydarzenia

• Inscenizacja „Bitwa o Twierdzę Nysa” - lipiec/sierpień.

Atrakcje i ciekawe miejsca w pobliżu

• Zabytki miasta Nysy m.in.: bazylika p.w. św. Jakuba i Agnieszki z dzwonnicą, kościół p.w. św. Barbary, fontanna Trytona, Wieża Bramy Wrocławskiej, Dom Wagi Miejskiej, Muzeum.
• Jezioro Nyskie.
• Otmuchów i Jezioro Otmuchowskie.